გაეროს სპეციალურმა მომხსენებელმა ფიონუალა ნი აოლაინმა, რომელიც პირველად დაუშვეს გუანტანამოში, კუბაში აშშ–ის სამხედრო ბაზაზე პატიმრების მიმართ არაადამიანურ მოპყრობაზე ისაუბრა,– იუწყება "ამერიკის ხმა".

მისი მოხსენების თანახმად, გუანტანამოში დარჩენილი 30 პატიმარი "თითქმის მუდმივი მეთვალყურეობის ქვეშ" იმყოფება, ისინი განიცდიან "დამამძიმებელ იზოლაციას" და აქვთ მხოლოდ "შეზღუდული წვდომა ოჯახებთან". ნი აოლინის თქმით, ისინი ასევე იღებენ ცუდ სამედიცინო და ფსიქოლოგიურ დახმარებას.

სპეციალური მომხსენებელი იტყობინება, რომ ბევრი პატიმარი განიცდის „ღრმა შფოთვას, უმწეობას, უიმედობას, სტრესს და დეპრესია, ასევე დამოკიდებულებას“. მან თქვა, რომ აშშ-ის მთავრობამ "ვერ შეძლო წამების შემდეგ გუანტანამოს პატიმართათვის რეაბილიტაციის ადეკვატური პროგრამების უზრუნველყოფა".

აოლენმა აღნიშნა, რომ 2001 წელს "ალ-ქაიდას" ტერორისტული დაჯგუფების მიერ შეერთებულ შტატებზე განხორციელებული თავდასხმის შემდეგ გუანტანამოში გაგზავნილ 19 პატიმარს ბრალი ჯერ კიდევ არ აქვს წაყენებული. მათთან დაკავშირებით სამხედრო სასამართლო პროცესები არ ტარდება, რადგან ჩვენება მათ წამების ქვეშ მისცეს, რაც არღვევს საერთაშორისო სამართალს. განაჩენის არარსებობა ასევე არღვევს ტერორისტული თავდასხმის მსხვერპლთა და მათი ოჯახების უფლებებს, – დასძინა ნი აოლინმა.

ამავდროულად, ნი აოლენმა შეაქო აშშ-ის პრეზიდენტის ჯო ბაიდენის ადმინისტრაცია ღიაობისთვის და მოუწოდა სხვა ქვეყნებს, რომლებმაც შეზღუდეს გაეროს წვდომა დაკავების ადგილებში, მიბაძონ ამ მაგალითს.

აშშ არ დაეთანხმა ნი აოლინის დასკვნებს. „პატიმრები ცხოვრობენ თემის სახით, ერთად ამზადებენ საჭმელს, იღებენ სპეციალიზებულ სამედიცინო და ფსიქოლოგიურ დახმარებას, აქვთ სრული წვდომა ადვოკატთან და რეგულარულად ურთიერთობენ ოჯახის წევრებთან“, - ნათქვამია აშშ-ის განცხადებაში, თუმცა, იქვე აღნიშნავს, რომ მთავრობა „ყურადღებით შეისწავლის“ ნი აოლინის რეკომენდაციებს და „მიიღებს ყველა საჭირო ზომას“.

ჯამში გუანტანამოში 800 პატიმარი იმყოფებოდა. მათი უმრავლესობა გაათავისუფლეს, გადაიყვანეს სხვა ციხეებში ან დაექვემდებარენ ექსტრადაციას. 2021 წლის თებერვალში ბაიდენმა გუანტანამოს ციხის დახურვის პირობა დადო. მანამდე ანალოგიური დაპირება გასცა ბარაკ ობამაც, რომლის გუნდშიც ბაიდენს ვიცე-პრეზიდენტის პოზიცია ეკავა. მას შემდეგ ათი პატიმარი სხვა ციხეებში გადაიყვანეს, დანარჩენებისთვის კი „შესაფერის ადგილებს“ ეძებენ.